Müzik Dinlemek ve Bedenimizde Yarattığı Etkiler

Müzik dinlemek

Müzik Dinlemek ve Bedenimizde Yarattığı Etkiler

Müzik dinlemek: Müziğin bedenimizde yarattığı etkileri artık bir çoğumuz biliyoruz veya yaşayarak deneyimliyoruz. Stresimizi azaltırken anılarımızı canlandırabiliyor ya da yaratıcılığımızı destekleyebiliyor. Müzik hayatta kalmamızı sağlayan bir olgu olmasa da gelişmemize, farklı bakış açıları bulmamıza ve iletişim kurmamıza katkı sağlıyor. Müziğin üzerimizde bu denli etki sağlamasının hala gizemli tarafları olsa da yapılan araştırmalar ve bilimsel çalışmalar sayesinde bu gizem biraz daha ortadan kalkıyor.

Müzik Dinlemek Beynimizde Nelere Sebep oluyor?

Müzik dinlerken beynimizde neler olduğuna geçmeden önce kısaca beynin işleyişi hakkında biraz teknik bilgi verelim: İnsan beyni, birçok eylemi eş zamanlı yerine getirmemizi sağlayan vücuttaki temel organdır. Beyin, sinirler ve omurilik sayesinde, merkezi sinir sistemimizi kontrol ederek insan yaşamının sağlıklı sürdürülmesini sağlar. Beynimiz dört ana bölümden oluşmaktadır. Ön (Frontal) lob, Yan (Parietal) lob, Arka Baş (Oksipital) lob ve Şakak (Temporal) lobu.

  • Ön (Frontal) Lob: Mantıksal düşünme, problem çözme, planlama kısaca bilinçli düşünmenin gerçekleştiği bölümdür.
  • Şakak (Temporal) Lobu: Ses ve koku alma, hafıza ile işleme gibi işlevlerin yerine getirildiği bölümdür.
  • Yan (Parietal) Lob: Acı, dokunma hissi, konuşulan dilin anlaşılması işlenmesinin yapıldığı bölümdür.
  • Arka Baş (Oksipital) Lobu: Görme merkezidir. Görülen her şeyin yorumlanması ve işlenmesinin yapıldığı bölümdür.

Müziği duyduğumuz anda neredeyse tüm bu loblar etkilenmektedir. Önce temporal lobun üst kısmında yer alan işitme korteksi, müziğin temel unsurlarını parçalara ayırır. Bu işlemi yaparken beyincik (cerebellum) ile birlikte çalışır. Beyincik ise amigdala ve frontal lob ile bağlantılıdır.

Beynin Ödül Merkezi!

Müzik dinlerken hissedilen duygular, amigdala tarafından kontrol edilir. Amigdala, nucleus accumbens ile bağlantılıdır. ‘’Beynin ödül merkezi olan Nucleus accumbens, kimyasal dopamini kullanarak haberleşen sinir uçlarıdır.’’ Bu nedenle amigdala, dopamin kimyasalının salınımında da önemli bir rol oynar. Örneğin duyduğumuz müzikte hissettiğimiz duygu, beyindeki dopamin seviyesini arttırır.

Yapılan araştırmalara göre dinlediğiniz müziğin türü ne olursa olsun beyniniz olumlu şekilde etkileniyor. Bunun sebebi ise dinlediğiniz şarkının hüzünlü olması tansiyonu azaltırken, beynin sizi üzen olayı dış kaynak gibi algılıyor olmasıdır.

Müzik Dinlemek ve Beynimizdeki Etkileri:

Müziğin beynimizdeki etkileri, ruhsal durumumuza, yaşımıza, sağlığımıza kısacası yaşam şeklimize bağlı olarak değişir. Ancak her koşulda bedenimize iyi geldiğini bilmeliyiz.

Yukarıda bahsettiğimiz gibi müziğin, beynimizdeki kimyasalların salgılanmasına yardımcı olmasından kaynaklı, sosyal yaşantımızda etkisi büyüktür.

  • Ruhsal durumun iyileştirilmesi
  • Stresi azaltması, dinlendirici olması
  • Egzersiz yaparken salgılanan kimyasalların üst seviyeye çıkmasını ve kendimizi daha enerjik hissetmemizi sağlaması
  • Meditasyon, uyku ve konsantrasyon gereken çalışmalarda yoğunlaşmamızı sağlaması
  • Hafızanın güçlenmesi, anıların canlanması
  • Türlü hastalıkların kolay iyileşmesi ya da süreci kolay atlatmamızı sağlaması
  • Yaratıcılığımızı ortaya çıkarması gibi, müziğin birçok olumlu etkisi vardır.

Yapılan araştırmalara göre anne karnında dinlenen müzik, yeni doğan bebeğin en çok tercih ettiği müzik türü oluyor. Uyku problemi çeken kişilerin uyumadan önce alfa frekans (8-13 Hz) seviyesinde müzik dinlemesi de beyni dinlendirerek uykuya geçişi kolaylaştırıyor.

Peki, Hangi Durumda Hangi Müzik Türünü Dinlenmeliyiz?

Hangi durumda hangi müzik türünü dinleyerek kendinizi geliştirebilirsiniz.

Egzersiz Yaparken Dubstep Müzik: Eğer spor yaparken dubstep türü müzik dinlerseniz hem kendinizi daha enerjik hissedersiniz hem de salgılanan kimyasallar sayesinde daha az efor sarf ederken daha çok kalori yakarsınız.

Öfke Problemi İçin Rock/Metal Müzik: Stresli olduğunuzda ya da depresyona girdiğinizi düşündüğünüzde kurtarıcınız bas gitar ve bateri. Bu müziğin yoğun temposuna girmek sizi yüksek oranda rahatlatacaktır.

Dans Etmek İçin Pop, Hip-Hop: İşitsel korteks, sürekli tekrarlanan ve sözlerine takılıp kalmanızı sağlayan bu tür müzik gruplarında; size dans etmeniz ya da ağlamanız için uyarılarda bulunur. Bu sebeple pop ya da rap gibi değişik duygular hissettiren müzikler eşliğinde ders çalışmak ya da önemli bir proje üzerinde çalışmak dikkatinizi dağıtacağı için size olumlu bir etkide bulunmayacaktır.

Odaklanma İçin Klasik Müzik: Yıllardır yapılan araştırmalar, klasik müziğin insan beynine olumlu etkilerini kanıtlamaktadır. Klasik müzik stres hormonu Kortizolü serbest bırakarak dinleyeni sakinleştirip dopamin seviyesinin yükselmesine yardımcı olur. Dopamin seviyesinin yükselmesi de odaklanma sorununu böylece çözebilir. Ayrıca sözsüz müzik türlerinin hemen hepsinde aynı pozitif etkiyi gösterdiği de araştırmalar sonucunda ortaya çıkmıştır.

Müziğin büyülü ve şifalı etkileri yazmakla bitmez. Dinlenen müzik türleri kişiden kişiye, zevkten zevke değişiklik gösterebilir. Onun için kendinizi hangi tür müzikle rahatlamış ve iyi hissediyorsanız onunla yolunuza devam edebilirsiniz. Ancak yapılan bilimsel araştırmalar sonucunda birçok olumlu etkisini gördüğümüz müziğin ruhumuza ve bedenimize iyi geldiğini unutmayalım.

Sevgiyle ve müzikle kalın.

Duygu Gerçeker

Daha fazla BordoRuj Kültür-Sanat içerikleri için tıklayın.

Kaynaklar:

https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fnins.2020.565815/full

https://www.learning-mind.com/effects-of-music-on-the-brain/

https://drjockers.com/music-therapy/

 

Duygu Gerçeker
[email protected]

Enformasyon Teknolojileri Uzmanı